9. október 2024

Áframhaldandi rekstur Krafla Magma Testbed tryggður

Umhverfis-, orku- og loftslagsráðuneytið, Landsvirkjun, Orkuveitan og Krafla Magma Testbed (KMT) hafa undirritað samkomulag sem tryggir fjármögnun KMT næstu tvö árin. Samkomulagið markar ákveðin tímamót fyrir KMT þar sem Orkuveitan gengur til liðs við verkefnið, auk þess sem áframhaldandi stuðningur frá stjórnvöldum og Landsvirkjun er tryggður.


KMT er frumkvöðlaverkefni sem miðar að því að byggja upp alþjóðlega rannsóknarmiðstöð í eldfjalla- og orkurannsóknum í Kröflu sem verður einstök á heimsvísu. Verkefnið byggir á fyrstu djúpborunarholunni sem boruð var í Kröflu árið 2009 þar sem borað var óvænt í kviku á 2,1 km dýpi. Holan reyndist vera allt að tíu sinnum öflugri en meðal vinnsluholan í Kröflu og fljótlega var ljóst að mikil tækifæri fólust í þessari uppgötvun.


Markmið KMT er að þróa tækni til að nýta þessa gríðarlegu orkumöguleika með hönnun næstu kynslóðar jarðhitahola sem þola þann mikla hita og þrýsting sem liggur næst kvikuhólfum. Verkefnið gengur einnig út á að skapa einstaka aðstöðu til eldfjallarannsókna þar sem vísindamenn munu í fyrsta skipti fá beinan aðgang að kviku. Möguleikarnir sem í því felast geta breytt skilningi okkar á hegðun eldfjalla og er það von vísindamanna KMT að hægt verði að þróa aðferðir til að stórbæta eldgosaspár.


KMT er samstarfsverkefni íslenskra og erlendra vísindamanna og verkfræðinga með höfuðstöðvar á Íslandi. Með þeim stuðningi sem tryggður var með samkomulaginu er KMT vel í stakk búið til að halda áfram því brautryðjendastarfi að þróa bættar aðferðir til jarðhitavinnslu og að byggja upp rannsóknarinnviði sem munu valda straumhvörfum í rannsóknum og skilningi okkar á eldfjöllum.


Einstakt á heimsvísu

Eimur hefur í gegnum tíðina stutt við verkefnið eftir fremsta megni og fagnar þessum áfanga.


„Krafla Magma Testbed er gríðarlega spennandi verkefni með heimahöfn í Þingeyjarsveit. Það gæti fært með sér miklar byltingar í þekkingu okkar í eldfjalla- og kvikufræðum og á orkuvinnslu úr jarðhitageymum sem liggja nærri kviku. Þarna eru tækifæri fyrir Norðurland til að vera í farabroddi á heimsvísu í þessum málum og mikilvægt að fólk og fyrirtæki styðji eftir megni við þetta metnaðarfulla ævintýri sem þarna er í uppsiglingu“, segir Ottó Elíasson, framkvæmdastjóri hjá Eimi. 




Deila frétt

22. apríl 2026
Frá hugmynd til hringrásar Eimur og Iðnver standa fyrir viðburði miðvikudaginn 27. maí n.k. þar sem ICEWATER gámurinn verður frumsýndur á Íslandi. Viðburðurinn fer fram hjá Iðnver að Tunguhálsi 10 í Reykjavík og er opinn öllum sem hafa áhuga á nýsköpun og lausnum þegar kemur að meðhöndlun fráveitu frá iðnaði. ICEWATER gámurinn er færanleg hreinsistöð sem Eimur hefur hannað til að meðhöndla ferlavatn frá matvælaiðnaði. Lausnin er sérstaklega þróuð með það að markmiði að formeðhöndla fráveituvatn áður en henni er veitt áfram í fráveitukerfin og nýta þau verðmæti sem felast í frárennslinu. Með þessari nálgun er mögulegt að skapa verðmæti í formi lífmassa og orku, sem annars færu forgörðum. Með því að sækja þessi efni úr fráveitunni áður en hún er leidd út í sjó, má bæði draga úr umhverfisáhrifum og stuðla að aukinni hringrás í iðnaði. Á viðburðinum verður kynning á verkefninu og gámnum. Einnig verða kynntar niðurstöður tilrauna sem hafa verið framkvæmdar í tengslum við verkefnið. Þá verður farið yfir áframhaldandi þróun verkefnisins, þar á meðal vistferilsgreiningu (LCA), tækifæri í áburðarframleiðslu og möguleika á lífgasframleiðslu úr seyru. Viðburðurinn er kjörið tækifæri fyrir fagfólk, samstarfsaðila og aðra áhugasama til að kynna sér nýja og umhverfisvæna lausn sem getur haft jákvæð áhrif á rekstur og sjálfbærni í matvælaiðnaði og öðrum greinum. Skráning á viðburðinn fer fram á eftirfarandi hlekk hér að neðan. 
14. apríl 2026
Verkefnishópur RECET hittist aðra vikuna í mars, á eyjunni Menorku undan ströndum Spánar á Miðjarðarhafinu. Menorka tilheyrir Baleareyjaklasanum en sólþyrstir Íslendingar þekkja helst stærstu eyju klasans Majorka. Þetta var síðasti fundur verkefnisins sem haldinn verður í eigin persónu og lagði hópurinn í sameiningu línurnar fyrir síðustu mánuði verkefnisins, sem lýkur í september í ár. Fundinn sóttu fulltrúar frá Íslandi, Svíþjóð, Danmörku, Slóveníu auk gestgjafanna, heimamanna sem starfa fyrir CIME (Counsell Insular de Menorca). Hér deildu þátttakendur reynslu sinni og lærdómi og greindu frá framgangi. Þátttakendur eru nú langt komnir með að ná markmiðum verkefnisins, sem sneri með einum eða öðrum hætti að styðja við gerð svæðisbundinna áætlana um loftslagsmál og orkuskipti á sínum heimasvæðum. Sem dæmi þá leiddu Samtök sveitarfélaga og atvinnuþróunar á Norðurlandi eystra (SSNE) gerð slíkrar áætlunar fyrir Norðurland eystra (sjá frétt https://www.ssne.is/is/um-ssne/frettir/loftslagsstefna-ne-1). CIME nýtti tækifærið og hélt opinn fund um tækifærin í orkuskiptum í samgöngum og breyttar ferðavenjur og þau verkefni sem eru í gangi við uppbyggingu sólarorkuvera, sérstaklega á húsþökum. Þá leiddu fulltrúar RECET verkefnisins vinnustofu um orkusamfélög og gerð og innleiðingu loftslags og orkuskiptaáætlana. Þeir fundir voru ágætlega sóttir af heimafólki. Hópurinn nýtti líka tækifærið og kynnti sér orkukerfi Menorku. Á eyjunni búa um 100.000 manns og er mikil ferðamannaeyja. Árlega tala eyjaskeggjar á móti 1,7 milljón ferðamanna sem byrja að streyma til eyjunnar um páska ár hvert, og stendur ferðamannatíminn fram á haust. Þessar miklu sveiflur hafa auðvitað talsverð áhrif á eftirspurn eftir orku á eyjunni. Á Menorku er olíuorkuver sem framleiðir drýgstan hluta þeirrar raforku sem þörf ef fyrir á eyjunni. Undanfarin ár hefir mikið átak verið gert í því að auka hlutdeild sólarorku og eru nokkur sólarorkuver á eyjunni, með uppsett afl sem telja í tugum megavatta. RECET flokkurinn heimsótti eitt slíkt sólarorkuver sem getur á góðum degi framleitt um 50 MW af raforku, en vegna áskorana með jöfnun framleiðslunnar í raforkukerfi eyjarinnar er sú framleiðslugeta ekki alltaf fullnýtt og þarf þá að grípa til framleiðsluskerðinga. Til að mæta þessu er unnið að því að koma upp batterígeymslum fyrir raforku og efla tenginguna um sæstreng við Majorka. Við þökkum samstarfsfólki okkar á Menorku fyrir höfðinglegar móttökur og skemmtilega ferð!
13. apríl 2026
Mikill áhugi á orkuskiptum í landbúnaði