28. mars 2023

Fjölbreytt erindi á ráðstefnunni Orkuskipti til framtíðar

Föstudaginn 24. mars sl. fór fram raforkuráðstefna lagadeildar Háskólans á Akureyri undir yfirskriftinni Orkuskipti til framtíðar. Sesselja Barðdal, framkvæmdastjóri Eims fór þar með framsögu um Orkuskipti og nýsköpun. 

Þetta er í annað sinn sem deildin stendur fyrir raforkuráðstefnu og hafa viðtökur verið mjög góðar og áhugi mikill. Stendur til að Lagadeild geri þetta að reglubundnum viðburði og kalli til sín sérfræðinga að borðinu. Sjö fyrirlesarar fóru með fróðlegar og fjölbreyttar framsögur á ráðstefnunni að þessi sinni. Ráðstefnustjóri var Hilmar Gunnlaugsson hæstaréttarlögmaður og stjórnaði hann jafnframt pallborðsumræðum.

Vilhjálmur Egsson, fyrrverandi rektor háskólans á Bifröst og formaður starfshóps um gerð skýrslu um stöðu og áskoranir Íslands í orkumálum, reið fyrstur á vaðið og flutt i erindið Orka - lykill að nettó núlli. Fjallaði hann um áskoranir í málum tengdum orkuskiptum á heimsvísu, verkefnin hér heima fyrir og hvað er hægt að gera hjá okkur.

Halla Hrund Logadóttir, orkumálastjóri fór með framsögu um Orkuskiptin - stóra myndin og stjórnsýslan og ræddi almennt um verkefni Orkumálastofnunar og gerði grein fyrir yfirstandandi verkefnum og einstökum orkuskiptum, einkum í samgöngum. Jóna Bjarnadóttir, framkvæmdastjóri hjá Landsvirkjun, flutti erindið Græn orka til framtíðar og fjallaði um framtíðarsýn Landsvirkjunar sem væri sjálfbær heimur knúinn endurnýjanlegri orku. Hún kom einnig inn á ferlið eftir rammaáætlun og leyfisveitingar vegna virkjana. Þá fór Eyþór Björnsson, forstjóri Norðurorku yfir sjónarmið Norðurorku undir yfirskriftinni Orkuskipti - sjónarmið dreifiveitna . Fjallaði hann þar m.a. um áskornir vegna hitaveitu og verkefnum tengd orkuskiptum og þær breytingar sem þurfa að eiga sér stað á innviðum til að orkuskipti geti gengið greiðlega fyrir sig.

Þurfum ekki mikla yfirbyggingu

Sesselja Ingibjörg Barðdal Reynisdóttir, framkvæmdastjóri Eims fór með framsögu um  Orkuskipti og Nýsköpun   og talaði meðal annars um breytt hugarfar sem þyrftir að fylgja orkuskiptum og aukinni samvinnu. Þá sagði hún frá því hvað er að gerast hjá Norðanáttinni , þeirri vinnu sem komin er af stað í verkefninu um Græna iðngarða á Bakka og sókn Eims í Evrópustyrkjum. 

Það þarf meira en tæki og nýjar tengingar til að fara í orkuskipti, við þurfum algjörlega nýtt hugarfar. Enn fremur getum við ekki beðið eftir því að vera öll sammála um hvernig við gerum hlutina, við þurfum bara að gera þá. -Við þurfum ekki svona mikla yfirbyggingu heldur samvinnu. Það þarf hvata í kerfið til að fara í orkuskipti því við erum að biðja um miklar breytingar og breytingar geta verið erfiðar fyrir fólk. - Sesselja Barðdal

Aðalheiður Jóhannsdóttir, prófessor við Lagadeild HÍ, hélt erindið Vatnatilskipunin, rammaáætlun og almannahagsmunir og Ragnheiður Elfa Þorsteinsdóttir, lektor og doktorsnemi ræddi um þróunina á vettvangi ESB og kom inn á orku- og loftslagsmál sambandsins, þar á meðal reglur um losunarheimildir í flugi undir yfirskriftinni ESB og orkuskipti; hvert stefnir?

Hópur fólks situr við borð fyrir framan stóran skjá.

Deila frétt

22. apríl 2026
Frá hugmynd til hringrásar Eimur og Iðnver standa fyrir viðburði miðvikudaginn 27. maí n.k. þar sem ICEWATER gámurinn verður frumsýndur á Íslandi. Viðburðurinn fer fram hjá Iðnver að Tunguhálsi 10 í Reykjavík og er opinn öllum sem hafa áhuga á nýsköpun og lausnum þegar kemur að meðhöndlun fráveitu frá iðnaði. ICEWATER gámurinn er færanleg hreinsistöð sem Eimur hefur hannað til að meðhöndla ferlavatn frá matvælaiðnaði. Lausnin er sérstaklega þróuð með það að markmiði að formeðhöndla fráveituvatn áður en henni er veitt áfram í fráveitukerfin og nýta þau verðmæti sem felast í frárennslinu. Með þessari nálgun er mögulegt að skapa verðmæti í formi lífmassa og orku, sem annars færu forgörðum. Með því að sækja þessi efni úr fráveitunni áður en hún er leidd út í sjó, má bæði draga úr umhverfisáhrifum og stuðla að aukinni hringrás í iðnaði. Á viðburðinum verður kynning á verkefninu og gámnum. Einnig verða kynntar niðurstöður tilrauna sem hafa verið framkvæmdar í tengslum við verkefnið. Þá verður farið yfir áframhaldandi þróun verkefnisins, þar á meðal vistferilsgreiningu (LCA), tækifæri í áburðarframleiðslu og möguleika á lífgasframleiðslu úr seyru. Viðburðurinn er kjörið tækifæri fyrir fagfólk, samstarfsaðila og aðra áhugasama til að kynna sér nýja og umhverfisvæna lausn sem getur haft jákvæð áhrif á rekstur og sjálfbærni í matvælaiðnaði og öðrum greinum. Skráning á viðburðinn fer fram á eftirfarandi hlekk hér að neðan. 
14. apríl 2026
Verkefnishópur RECET hittist aðra vikuna í mars, á eyjunni Menorku undan ströndum Spánar á Miðjarðarhafinu. Menorka tilheyrir Baleareyjaklasanum en sólþyrstir Íslendingar þekkja helst stærstu eyju klasans Majorka. Þetta var síðasti fundur verkefnisins sem haldinn verður í eigin persónu og lagði hópurinn í sameiningu línurnar fyrir síðustu mánuði verkefnisins, sem lýkur í september í ár. Fundinn sóttu fulltrúar frá Íslandi, Svíþjóð, Danmörku, Slóveníu auk gestgjafanna, heimamanna sem starfa fyrir CIME (Counsell Insular de Menorca). Hér deildu þátttakendur reynslu sinni og lærdómi og greindu frá framgangi. Þátttakendur eru nú langt komnir með að ná markmiðum verkefnisins, sem sneri með einum eða öðrum hætti að styðja við gerð svæðisbundinna áætlana um loftslagsmál og orkuskipti á sínum heimasvæðum. Sem dæmi þá leiddu Samtök sveitarfélaga og atvinnuþróunar á Norðurlandi eystra (SSNE) gerð slíkrar áætlunar fyrir Norðurland eystra (sjá frétt https://www.ssne.is/is/um-ssne/frettir/loftslagsstefna-ne-1). CIME nýtti tækifærið og hélt opinn fund um tækifærin í orkuskiptum í samgöngum og breyttar ferðavenjur og þau verkefni sem eru í gangi við uppbyggingu sólarorkuvera, sérstaklega á húsþökum. Þá leiddu fulltrúar RECET verkefnisins vinnustofu um orkusamfélög og gerð og innleiðingu loftslags og orkuskiptaáætlana. Þeir fundir voru ágætlega sóttir af heimafólki. Hópurinn nýtti líka tækifærið og kynnti sér orkukerfi Menorku. Á eyjunni búa um 100.000 manns og er mikil ferðamannaeyja. Árlega tala eyjaskeggjar á móti 1,7 milljón ferðamanna sem byrja að streyma til eyjunnar um páska ár hvert, og stendur ferðamannatíminn fram á haust. Þessar miklu sveiflur hafa auðvitað talsverð áhrif á eftirspurn eftir orku á eyjunni. Á Menorku er olíuorkuver sem framleiðir drýgstan hluta þeirrar raforku sem þörf ef fyrir á eyjunni. Undanfarin ár hefir mikið átak verið gert í því að auka hlutdeild sólarorku og eru nokkur sólarorkuver á eyjunni, með uppsett afl sem telja í tugum megavatta. RECET flokkurinn heimsótti eitt slíkt sólarorkuver sem getur á góðum degi framleitt um 50 MW af raforku, en vegna áskorana með jöfnun framleiðslunnar í raforkukerfi eyjarinnar er sú framleiðslugeta ekki alltaf fullnýtt og þarf þá að grípa til framleiðsluskerðinga. Til að mæta þessu er unnið að því að koma upp batterígeymslum fyrir raforku og efla tenginguna um sæstreng við Majorka. Við þökkum samstarfsfólki okkar á Menorku fyrir höfðinglegar móttökur og skemmtilega ferð!
13. apríl 2026
Mikill áhugi á orkuskiptum í landbúnaði